Նույն եզակի դեմքերը սոցիալական ցանցերում, նույն մի բուռ հասարակությունը, որ եթե քնում է, ապա շատ խորը, երբ դուրս է գալիս մարդկանց միջավայր, մի տեսակ քաշված է, չհասկացված, հիասթափված միօրինակ ամայացումից, իր տեսակի քչությունից: Մարդիկ` ապագայի ու արժեքի, հաղթանակի ու կայուն զարգացման ծառա մարդիկ, փշուր-փշուր փնտրում են իրար: Տրանսպորտում, խանութում, դպրոցում ու բակում, ծանոթ-բարեկամի տանը, միջոցառումների ժամանակ մեծ փնտրտուք է: Գտնելուց մի խոր շունչ են քաշում` վա~յ, մարդ Աստծո, դու էլ ես իմ պես մտածո՞ւմ, բա ուր էիր էսքան ժամանակ…Ու լույսը սկսում է ջերմացնել, օդը` բուրել, բազմոցը` գրկել, հոգին`փառավորվել: Տարածվում է քաղաքական ոլորտի մասին զրույցը, շարվում են հարցականները, մարտնչում են գաղափարները, մտքերը, փաստերն ու լուծման ուղիները: Նման մի հանդիպման ժամանակ միտքս այսպիսի եզրակացության հանգեց, որն էլ բարձրաձայն գոռալու,նաեւ ընթերցողիս հետ կիսվելու  ցանկություն առաջացրեց: 20 տարիների ընթացքում Հայաստանը ղեկավարած իշխանություններից ոչ մեկին պատմությունից չես կարող ջնջել: Նրանց արածն էլ է հիշվելու, չարածն էլ: Ու նրանց երախտապարտ լինելու առիթներ սերունդները, մեղմ ասած, քիչ են ունենալու: Ոչ թե այն պատճառով, որ ես նրանց` այդ իշխանություններին չեմ հարգում, այլ այն պատճառով, որ նրանց հետքն ավելի շատ սգո ժապավեն կապելու, քան հպարտանալու կամ գոնե հարգելու է մղում:

Երեք իշխանություններն էլ առանց բացառության հոգեբանորեն կռտել ու կուզիկացրել, գաղափարապես ներքինիացրել է երիտասարդության 90 տոկոսին: Դա արվել է սոցիալական քաղաքականությամբ, երբ երեխան աչքը բացած` տեսել է, որ հարեւանի գնդլիկ դեբիլիկին հոր ծառայողական մեքենան է դպրոց տանում, իսկ ինքը պետք է ոտքով գնա: Երեխան տեսել է, թե ինչպես է իր ծնողը խաբվում գործատուի կողմից եւ չի ստանում իր խղճուկ աշխատավարձն անգամ ամանորի շեմին: Հետո նա միացրել է հեռուստացույցը եւ հայկո-մկոներով, երե1-ներով ձեւավորել իր աշխարհայացքն ու ճաշակը, իջել է բակ եւ տեսել, որ «ձյաձյաները» աշխատանքի գնալու փոխարեն անգործությունից հարբում են ու հետո իրար հայհոյում ու քացու տակ գցում, եւ ոչ մի ոստիկան նրանց կողքով չի անցնում երկար տարիներ: Նույն երեխան չի էլ զարմացել, որ տրանսպորտում պետք է սրա-նրա գրկին նստի եւ երբեք իրեն աթոռ չի հասնելու: Այդ երեխան լավ-վատ` մի կերպ մեծացել է, դարձել երիտասարդ եւ լրացրել իր նմանների շարքը: Հիմա էլ նրա ուշադրությունը անժելասարգսյանների տարատեսակ շոու-սերիալներով են շեղում հեռուստատեսությամբ ու youtube-ով:

Ժամանակակից երիտասարդության մեծամասնության  համար սովորելն ասոցացվում է փողի կամ բանակի ահը հետաձգելու սարսուռի հետ: Մերօրյա «Տարվա լավագույն ուսանողի» տիտղոսին արժան է համարվում կուսակցական ակտիվ հատկանիշներով մեկը: Ուսանողության մեծ մասի համար դասախոսը ոչ թե ուսուցիչ է ու իր դասավանդածի վարպետ, այլ աղքատ եւ ծախու, եւ կամ չար ու "աբիժնիկ", ով դաս է հարցնում եւ, ա~յ քեզ զարմանք` քննությունը փողով չի դնում: Իսկ երբ գա այդ երիտասարդին որպես մասնագետ դիմելու ժամանակը, տեսնեմ` ով է դիմելու փողով ավարտած բժշկին ու իրավաբանին: Սա ամենից հիմնավոր ավերածությունն է: Այս կայուն տարվող գործնական ձեռագրի պատճառով է, որ գրախանութը դառնում է հագուստի սրահ, սննդամթերքի "մարկետ": Սրա պատճառով է, որ Երեւանում զուգարան սարքելը 20 տարվա գլխացավանք է, բայց "բի-կլաբ" ու VIP կազինո բացելը` կարճ ժամանակում միանշանակ լուծելի հարց:

Իրոք, "հոգեբանորեն կռտած" երեխեք շատ եմ տեսել: Ճիշտ է, երիտասարդների մեջ եզակի փայլուն գլուխներ էլ են երեւում` զարմանալի ճկուն մտքով, պարզ ու անուշ հայացքով, բայց նրանք կուլ են գնում մեծամասնությանը, վառվում են`թացուչորի հետ միաժամանակ: Իշխանություններն ու նրանց մանկուրտ գործակալները կոտրելով փչացնում են հետաքրքրասերի, պրպտողի, ժրաջան աշխատավորի տեսակը: Վերացնում են` հեգնանքով, դիտավորյալ ցածր գնահատականով, վիրավորական աղքատավարձով, պարտքի տակ գցելով, մաղարիչ տալ-առնել սովորեցնելով, կեղծ արժեքներ ներարկելով:

Ես իշխանություններին հենց թվարկածս ԳՈՐԾՈՂՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ ՁԵՌԱԳԻՐ ԴԱՐՁՆԵԼՈՒ ԵՎ ԱՅՍՊԻՍԻ «փողաշեն» ՊԱՀՎԱԾՔԸ ՀԱՆԴՈՒԺԵԼՈՒ  համար չեմ ներում, քանի որ տեսնում եմ, եթե անգամ մի գունավոր հեղափոխություն էլ սրանց գա-սրբի-տանի կրթության նախարարությունից մինչեւ կուսակցական կազմակերպության երիտասարդական ակտիվ թեւ, միեւնույնն է, սրանց ձեռքով կռտված գլուխներն են էլի վեր բարձրանալու, քանի որ նրանք դիտավորյալ բազմացրած քանակ են ու պարտադրելու են իրենց որակը Հայաստանի Հանրապետությանն ու նրա հասարակությանը առաջիկա 50 տարում:

Եվ այսքանից հետո, թե ինչ դիրք կունենա որեւէ իշխանական կուզիկ մեռել իր ոսկյա ու ադամանդակուռ դագաղում եւ պատմության մեջ, մենք չենք հասցնի իմանալ: Եվ եթե նույնիսկ իմանանք էլ` դրանում մխիթարություն չկա:

ՍՈւՍԱՆՆԱ ՄԱՐԳԱՐՅԱՆ